Sarıca Köşkü

dergi_form_nisan

 

SARICA KÖŞKÜ (Sarıca Arif Paşa Konağı)

Moda Caddesi üzerinde yer alan Neoklasik tarzdaki Sarıca Köşkü, Mimar C.P.Pappa (1868-1931) tarafından 1903 yılında inşaa edilmiştir. Sarıcalar, Eğriboz Adası’ ndan göç ederek İstanbul’ a yerleşmiş ilk Türk ailelerinden biridir. İki kardeş olan Sarıcalardan birinicisi, II. Abdülhamit döneminde sarayda mabeynci olan Ragıp Paşa ve ikincisi ise Yıldız Sarayı’nın doktoru olan kardeşi Arif Paşa’dır. Arif Paşa Konağı, Rum asıllı mimar Constantin P. Pappa’nın İstanbul’da bilinen ilk büyük ölçekli yapısıdır. Moda Caddesi üzerinde geniş bir bahçe içinde bulunan köşk, çağdaşı olan yapılar arasında farklı bir yere sahiptir.
Konağın bahçesi üç metre yüksekliğindeki yığma taş duvarlarla çevrilidir. 1930’lu yılarda tramvayın geçmesi için köşkün bahçe duvarları geriye çekilince, orijinalinde iki etaplı olarak kurgulanan orijinal giriş bozulmuş ve esas demir kapı kaldırılmıştır. Bugün eski servis kapısı ana bahçe girişi olarak kullanılmaktadır. Bodrum, zemin, üç normal kat ve çatı katından oluşan, zengin taş işçiliğine sahip Sarıca Arif Paşa Konağı, hem Arif Paşa’nın statüsüne yakışır bir konak, hem de bir aile apartmanı gibi tasarlanmıştır. Arif Paşa Köşkü ,dönemindeki diğer köşk ve yalılar gibi orta sofalıdır. Ana merdivenlerin kat sahanlıklarındaki büyük çift kanatlı kapılar, katları birbirinden ayırır.
Mimar Pappa, konağın sahibi Arif Paşa ile ailesi için, hizmetlilerin konak içi trafiğinin diğer ev sakinlerinin günlük hayatından kesin çizgilerle ayrılmasına uygun bir proje oluşturmak konusuna yoğunlaşmış ve bunu hayata geçirmeyi başarmıştır. Arif Paşa, zemin katta cadde cephesinden girişi olan bölümde yaşamıştır. Bahçe içindeki saçaklı ikinci kapıdan ulaşılan diğer katlar ise ailenin diğer fertleri tarafından kullanılmıştır.
I.Dünya Savaşı sırasında İstanbul işgal edildiğinde, İngilizlerin emriyle köşk boşaltılarak, iki yıldan fazla Ermeni Okulu olarak kullanılmıştır. İstanbul’un kurtuluşundan sonra köşk tekrar sahiplerine iade edilmiştir. Yol çalışmaları sırasında yapılan müdahaleler ve cephesindeki doğal eskimeler dışında, günümüze kadar korunarak gelen Sarıca Arif Paşa Konağı, Moda’nın önemli tarihi yapılarından biridir.

 

dergi_form_nisan