Mimar Hane | Richard Meier

dfot
CESARETİN RENGİ BEYAZ,

BEYAZIN MİMARI İSE RICHARD MEIER

Modern mimari denince akla gelen 10 isimden biri olan Amerikalı Meier, 12 Ekim 1934, New Jersey eyaletinin Newark şehirinde doğmuştur. Bütün kariyeri boyunca özellikle beyaz rengi ana renk olarak kullanmasıyla çok konuşulmuştur.

‘Bir bina dış görünüşü açısından bulunduğu yere ve  içinde bulunduğu topluma karşı sorumludur’  ilkesini savunmuştur hayatı boyunca. Rasyonel tarzda cephelerin uzmanı olan Meier, 1957 yılında Cornell Üniversitesi’nden mezun olarak meslek hayatına başlamıştır.Meier, 1957 – 1959 yılları arasında Skidmore, Owings ve Merrill ile, sonraki 3 yıl boyunca da Marcell Breuer ile çalışmıştır. 1963’den itibaren de New York’ta kendi ofisini kurmuştur.

Projeleri  arasında konutlar, müzeler, hastaneler, ticaret merkezleri ve belediye binaları bulunmaktadır. Dünyaca ünlü eserleri arasında: Atlanta’da The High Museum; Frankfurt’ta The Frankfurt Museumfor Decorative Arts; Paris’te Canal+ Television Headquarters ; Connecticut’daThe Hartford Seminary ; Indiana, New Harmony’deThe Atheneum ve New York’da The Bronx Develop mental Center sayılabilir. Tüm bu projeleri ile Meier, Amerikan Mimarlık Enstitüsü (The American Institute of Architects) (AIA)’den ulusal onur ödülü almıştır. Ayrıca Academy of Artsand Letters tarafından da 2008 yılında altın madalya ile ödüllendirilmiştir.

Richard Meier, ayrıca 1984 yılında mimarlık alanında bir çeşit tescil anlamına gelen ThePritzker Architecture Prize ödülüne layık görülmüş ve aynı yıl Los Angeles’ta Getty Center projesi de kendisine verilmiştir. Bu tarihten itibaren dünya çapındaadını duyuran Richard Meier, bu popülerliğini bina tasarımlarında gerçekleştirdiği kendine has ve değişmez yaklaşımı ile daha sonraki yıllarda daha da artırmıştır.

Meier’ın projeleri ilk bakışta aynı olarak algılanabilecek bir tarzı yansıtsa dayakından bakıldığındaçeşitlenen görüntüsüyle bir tür değişim yansıtır. Hayran bırakan uyum ve tutarlı yapısı ile Richard Meier, çalışmalarında, modern mimarinin sunduğu moda akımlar yerine kendi tasarım dilini kullanmasıyla öne çıkar. Richard Meier’ın tasarımları genellikle cam ve emaye levhalarla yapılmış, beyaz Neo-Corbusian (Yeni Corbusier) formlarındadır. Bunlar Meier’de merdiven ve rampalar ile çizgisel ilişki oluşturacak şekilde düzenlenmiştir. Yapılarında her şey ilk bakışta  aynıymış gibi görünmesine rağmen Meier, kendi kişisel teması üzerinde sonsuz varyasyonlar oluşturmayı bilir. Meier’in ilk yıllarında gerçekleştirdiği çalışmalar, Le Corbusier’in erken dönemini anımsatır demek yanlış bir tespit olmaz.

Meier, Le Corbusier’in tarzından çok etkilenmesinin dışında onun yapıları üzerinde de epeyce düşünmüş ve bunlara birçok yeni fikir de getirmiştir. Özellikle The Villa Savoye üzerinde çok uzun süre yoğunlaşmıştır. Çalışmalarında,Corbusier dışında Mies Van der Rohe, Frank Lloyd Wright ve LuisBarragán’dan da renkler hariç etkilenmiş olduğu ve yapılarında fonksiyon kadar estetiğe de önem vermiş olduğunu belirtmeden geçmemek lazım.

Meier’in yapılarında plandan cephelere kadar hep bir ızgara sistem bulunur. Mimar, beyaz giydirme cepheleriyleMeier imzasını atar tüm çalışmalaraına. Yakın arkadaşı Frank Stella’nın yorumuyla Meier, ışığı yaşama geçiren mimardır.“Güneş ışığını çok seviyorum. Tasarımlarımda özellikle güneşi kullanıyorum çünkü moralimi yerine getiriyor. İnsanların ışıktan yoksun evlerde mutsuz ve depresif olduklarını düşünüyorum. O yüzden doğayı ve özellikle de güneşi olabildiğince içeri alabilen mimariyi seviyorum.” Şeklinde bu durumu değerlendiren  Richard Meier’inbir anlamda arkadaşını doğrular.

Ayrıca “Geleceği tasarlamak için geçmişi anlamak önemli” düşüncesiile yaşadığımız toprakların geçmişinin kendisini heyecanlandırdığını söyleyen Richard Meier, Bodrum’da doğanın bir parçasıymış gibi tasarladığı 25 lüks konut ile Türkiye’de de eserlerini görme fırsatı bulabileceğimiz çalışmalar yapmıştır.

Ancak hiç kuşkusuz Neredeyse Avrupa’daki müzelerin yarısında imzası olan Richard Meier’in ününe ün katan  ve kendi mimari tarzını en doğru şekilde ortaya koymasına sağlayan eseri Amerika’da yaptığı Getty Center’dır.

Richard Meier, aynı zamanda Newyork Beşlisi’nden birisi olan mimar ve teorisyen Peter Eisenman’ın da 2. Derecede kuzenidir.

Günümüzün en ilham verici ve en beğenilen mimarlarından Richard Meierbestseller monografiler serisi olarak 3 de kitap yazmıştır. Bu kitaplardan biri “Richard MeierHousesandApartments (RicharMeier Evleri ve Apartmanları)” adlı Meier’in 28 konut projesinin yer aldığı, diğeri de Richard Meier’ın geleneksel modern saf beyaz binaları ,rezidansları,müzeleri,ofis binalarını,kültürel yapı projelerini anlatan eserleridir.
İlk kitapta Kaliforniya veya Florida’daki sahil evleri gibi tasarımların yanısıra Manhattan’daki Perry and Charles Caddesi’ndeki renove edilen kuleler, Playa Grande Resort veya Dominik Cumhuriyeti’ndeki Sanatçı Kolonisi gibi zarif ve lüks apartmanlar da yer alıyor. 250 renkli fotoğrafın, çizimin ve planların yer aldığı kitap mimarın uluslararası çapta tasarımlarını inceleme şansı sunuyor.

Diğer kitabında ise Meier’ın 1992-1998 arası çalışmaları 444 sayfada ve 650 resimle proje detayları ayrıca çizimlerle gösterilmektedir. Bu kitap Meier’in üçüncü kitabıdır.

 

BAŞLICA ESERLERİ:

 

DOUGLAS EVİ – 1973

MICHIGAN / ABD

 

Richard Meier’in 1971-1973 yılları arasında yaptığı Michigan Gölü’nün kenarında yükselen Douglas Evi 70’li yılların en modern üslerinden biri olarak tüm ihtişamı ile akıllara düşmektedir. Göldeki amiral gemi gibi siluetiyle ormanın içinden çıkan Douglas Evi dik bir yamak üzerinde 4 katlı bir yapıdır. Evin kapısı doğuya bakan arka tarafta ve buraya bir iskele köprü üzerinden gelinmektedir. Girişten 2 kat aşağıda yaşama ve mutfak mekanları bulunmaktadır. Tüm iç merdiven ve balkonları gemi güvertelerinden aşina olduğumuz beyaz korkuluklar ile kaplıdır. Bu yapı için en iddialı söylem yapımı sırasında bir tek ağacın bile kesilmediğidir.

 

GETTY CENTER – 1997

LOS ANGELES / ABD

 

Yaklaşık 97000 m2 lik yapı Kaliforniya eyaletinin Los Angeles kentinin  Brentwood bölgesinde yer alan bir müzedir. J.PaulGetty müzesinin iki mekanından birisine verilen isimdir. Müzede 20. YY öncesi Avrupa kökenli resim, heykel ve sanat eserleri ile 20, YY Amerikan ve Avrupa fotoğrafçılık örnekleri sergilenmektedir. 1997 yılında açılışı yapılan Getty Center betonarme ve çelik sistem ile inşa edilmiş, traverten ve beyaz alüminyum ceohe kaplaması ile kaplanmıştır.

 

JUBILEE KİLİSESİ – 2003

ROMA / İTALYA

 

2003 yılında Roma’nın dışındaki mahallelerden birinde tasarlanan Jubilee Kilisesi’nde Kutsal Üçleme, üçgen bir alanda omurga görevi yapan bir duvar ve üç beton kabuk kullanılarak temsil edilmiştir. 2005 AIA Onur Ödülüne layık görülen yapı Meier izini bembeyaz görünüşü ile taşımaktadır.

 

BODRUM EVLERİ – 2010

BODRUM / TÜRKİYE

 

Beyaz yapı tasarlamayı seven bir mimar için bulunmaz bir yer olan Bodrum’a da dünyaca ünlü bir mimarın tasarladığı evler yakışırdı.

Yalıkavak’ın tepelerine yapılmış bu evler 25 adet olarak bir site içinde uygulanmıştır. Ünlü mimarın yaptığı sitenin Bodrum’daki diğer sitelerden belirgin bir farkı bulunmaktadır. Buranın farkı evler sanki böyle bir sitede değil, doğal arazinin yeşilin içine yapılmıştır. Konutların oturduğu arsaların da büyük olmasının etkisi ile  kapalı site algısı oluşmamakta , sanki tepede doğal bir yerleşim görüntüsü çıkmaktadır.

Topografya verilerine göre şekillenen konutların hepsinin zemin katları birbirinden farklı plandadır. Evlerin konumlanması ve planlaması manzaraya göre şekillenmiştir. Yeşillikler içindeki evler hem kendi özel alanlarına sahipler hem de birbirlerinin manzarasını kesmemektedirler.

Tüm evler 3 katlı, 3 arabalık kapalı garajlı ve özel havuzlu olarak düşünülmüştür. Her konutun kendine ait bir konuk evi de bulunmaktadır. Farklı planlarda da olsa tüm evlerde bulunan mekanlar şöyledir: Zemin katta mutfak, küçük tuvalet, yaşama ve yemek mekanları bulunmaktadır. Bir üst katta 3 yatak odası, banyolar ve bir medya-video odası, bodrum katta ise çamaşır odası, yine 3 tane olmak üzere personel odaları yer almaktadır. Konutların kendine ait alanları yaklaşık 1100 metrekaredir. Bu alan içinde konuk evi, yüzme havuzu, acil durum jeneratörü, su deposu ve arıtma sistemi bulunmaktadır.

Binalar betonarme olarak inşa edilmiştir. Meier, Ege kıyılarına özgü beyaz ile mavi kullanımını bu evlerde uygulamıştır. Evlerin koyu mavi kapıları bulunmaktadır. Tepe pencereleri, aydınlık ferah, iki kat yüksekliğinde galerili evleri seven Meier bu yapılarda da bu detayları atlamamıştır. Bembeyaz yapılar, tepe pencereleri, duvar ve tavan birleşmelerindeki kopukluklar ve camlar, galeri boşlukları, yalın modern bir çizgi, hatta oturma mekanına hakim mimari bir eleman olarak yükselen şömine bacası ile tamamlanmıştır. Bu tip detayların benzerleri Richard Meier’in mimarisinde görülmektedir.

 

Önde gelen projeleri

  • 1965-1967 Smith Evi, Darien, Connecticut, ABD
  • 1973 Douglas Evi, Michigan, ABD
  • 1976 Bronx Kalkınma Merkezi, Bronx, New York, ABD
  • 1979 Atheneum, New Harmony, Indiana, ABD
  • 1983 High Museum of Art, Atlanta, Georgia, ABD
  • 1984 DesMoines Sanat Merkezi Genişleme Projesi, DesMoines, Iowa, ABD
  • 1992 Daimler Forschungszentrum, Ulm, Almanya
  • 1994 Stadthaus, Ulm, Almanya
  • 1995 Barcelona Çağdaş Sanatlar Müzesi, Barcelona, İspanya
  • 1995 Belediye Başkanlığı ve Merkez Kütüphanesi, Lahey, Hollanda
  • 1995 Edinburgh Park, Edinburgh, Büyük Britanya
  • 1996 Televizyon ve Radyo Müzesi, Beverly Hills, Kaliforniya, ABD
  • 1996 Rachofsky Evi, Dallas, Teksas, ABD
  • 1997 Getty Center, Los Angeles, Kaliforniya, ABD
  • 1998 Camden Sağlık Merkezi, Singapur
  • 1998 Beyaz Meydan, Basel, İsviçre
  • 2000 SandraDayO’Connor Adalet Sarayı, Phoenix, Arizona, ABD
  • 2003 Kristal Katedral Karşılama Merkezi, GardenGrove, Kaliforniya, ABD [1]
  • 2003 Jubilee Kilisesi, Roma, İtalya
  • 2003-2008 One Grand Army Plaza, Brooklyn, New York, ABD[2]
  • 2004 FriederBurda Müzesi, Baden, Almanya
  • 2004-2007 ECM Şehir Kulesi, Prag, Çek Cumhuriyet
  • 2004-2007 San Jose Şehir Merkezi, San Jose, Kaliforniya, ABD
  • 2007 Scranton Üniversitesi, ConnollyHall
  • 2008 Weill Karşılama Merkezi, Ithaca, New York, ABD
  • 2008 Meier Kulesi, Tel Aviv, İsrail
  • 2008 Ara Pacis Müzesi, Roma, İtalya
  • 2010-2014 Bodrum Houses, Bodrum, Turkey